Dossier: Passend onderwijs voor alle leerlingen

Met ingang van 1 augustus 2014 geldt de wet Passend Onderwijs en hebben alle scholen een zorgplicht. Het zijn vanaf dat moment niet meer de ouders die een plek moeten zoeken voor hun kind, maar de scholen die moeten zorgen dat elk kind bij hem of haar passend onderwijs kan volgen. Wanneer een school een bepaalde leerling zelf niet op kan vangen, moet die wel terecht kunnen op een school elders in het regionale samenwerkingsverband (swv).

Er komen in totaal 150 swv's: de helft bestrijkt het primair onderwijs en de andere 75 bundelen het voortgezet onderwijs. Wat een school precies aan zorg en ondersteuning kan bieden, moet staan in het schoolondersteuningsprofiel (sop). Elk swv moet een compleet en dekkend aanbod verzorgen. De gezamenlijke schoolondersteuningsprofielen moeten dus een oplossing bieden voor álle leerlingen binnen een regio: of ze nu zwaar lichamelijk beperkt, hoog begaafd of zeer moeilijk opvoedbaar zijn. Passend onderwijs moet ervoor zorgen dat er geen kinderen meer thuis zitten omdat er geen goede school is waar ze terecht kunnen.

Maar het is ook een bezuinigingsmaatregel: er komt een einde aan de rugzakjes – en dus de 'open einde-financiering'. Elke school (ook het speciaal onderwijs) krijgt straks de basisbekostiging per leerling. Daarnaast is er een budget voor extra ondersteuning beschikbaar: dat wordt, naar rato van het aantal leerlingen in een samenwerkingsverband, verdeeld over de samenwerkingsverbanden. Verhoudingsgewijs (want per leerling) krijgt elke swv dus evenveel middelen. Tot 1 augustus 2020 is er een overgangsregeling (verevening), omdat er op dit moment nog grote regionale verschillen bestaan: in het oosten worden nu veel meer leerlingen naar het speciaal onderwijs verwezen dan bijvoorbeeld in Friesland. Regio's die nu relatief veel geld krijgen, zien dit bedrag in een paar jaar tijd verminderen.

Hoe het nieuwe bestuur van een swv wordt samengesteld verschilt per regio. Op veel plekken wordt besloten om bijvoorbeeld voor de gezamenlijke eenpitters in elk geval een bestuurszetel in te ruimen, bijvoorbeeld in de regio Amsterdam-Diemen. "Je hebt niet automatisch gelijk omdat je groot bent. Onze belangen zijn nu goed vertegenwoordigd", zegt Arie Buur, directeur van een eenpitter in Amsterdam.

Aankloppen
Eigenlijk verwacht niemand dat er een 'aardver- schuiving' op gang komt met zorgleerlingen. "De kinderen blijven hetzelfde, het speciaal onderwijs blijft gewoon bestaan", zegt Marieke Boon van het steunpunt medezeggenschap passend onderwijs. Petra Torenga, gmr-lid bij Proloog en intern begeleider op twee scholen in Leeuwarden: "Zeker in het begin zullen er niet veel kinderen uit het so en sbo naar reguliere scholen komen, want die kennis is er gewoon nog niet. Ik denk niet dat ouders met een kind dat op een cluster 4 school zit, bij de dorpsschool in de buurt aan gaan kloppen."
Passend onderwijs zorgt er voor dat er meer wordt samengewerkt, is de indruk van Arie Buur, directeur van een eenpitter (Cornelis Vrij-school) in Amsterdam. Buur: "Ik heb de indruk dat passend onderwijs een hefboom is om elkaar meer op te zoeken. We moeten met z'n allen de winkel hier goed organiseren. In de stad, maar ook in de wijk. Er moet een goede balans zijn tussen wat je bovenschools en op school gaat regelen. We moeten ervoor waken dat er niet teveel overhead komt, daar zit je met z'n allen bij. Het geld moet naar de kinderen in de klas."

Eilandkinderen
"Misschien kunnen we wel wat leren van de scholen op de eilanden", zeggen Petra Torenga en Ivo Krikke, die actief zijn in de werkgroep passend onderwijs in Friesland. "Op de Friese eilanden verwijzen ze natuurlijk helemaal niet door. Daar hebben ze al jaren passend onderwijs. Een kind van 4 of 5 jaar stuur je natuurlijk niet met de boot naar een school op de vaste wal."

De medezeggenschap bij passend onderwijs vindt plaats op verschillende niveaus. Op schoolniveau heeft de mr van de school advies- bevoegdheid op het eigen ondersteuningsprofiel. Op het niveau van het samenwerkingsverband komt er uiteraard een mr voor het personeel van het swv en een nieuw medezeggenschapsorgaan voor ouders en personeel: de ondersteuningsplanraad (opr). Deze opr heeft instemmingsbevoegdheid op het ondersteuningsplan, dat elk samenwerkingsverband op 1-2-2014 klaar moet hebben. Daarin staat welke begeleiding reguliere scholen bieden, wanneer kinderen in het (voortgezet) speciaal onderwijs worden geplaatst en hoe het geld en de ondersteuningsmiddelen over de verschillende scholen van het samenwerkingsverband worden verdeeld. De opr wordt een belangrijk orgaan, want de leden moeten uiteindelijk instemmen met de manier waarop het geld en de middelen worden verdeeld over alle scholen.

Klop aan voor (gratis!) hulp

Sinds kort bestaat het steunpunt medezeggenschap passend onderwijs. Dat is een initiatief van alle organisaties van personeel, ouders en leerlingen in het primair, speci- aal en voortgezet onderwijs. De AOb is één van de partners.
Op www.medezeggenschap-passendonderwijs.nl staat het aanbod van trainers en begeleiders
die (gratis) voorlichting geven aan medezeggenschapsraden, directeuren en schoolbesturen over het schoolondersteuningsprofiel, het ondersteuningsplan en het oprichten van een (voorlopige) onder- steuningsplanraad. De gratis telefonische helpdesk (0800-2700400) zit op werkdagen van 10.00 tot 15.00 uur klaar voor ouders en van 12.00 tot 17.00 uur voor personeelsleden. Vragen stellen kan ook per mail: info@medezeggenschap-passendonderwijs.nl

Verschenen in infomr 1/2013

Categorie

Sleutelwoorden

Deel dit artikel:

Gerelateerde artikelen

Cookie wetgeving

Online cookiepolicy
De Nederlandse Telecomwet schrijft sinds 5 juni 2012 voor dat de gebruiker van websites op de hoogte moet zijn van het plaatsen en uitlezen van cookies. Een cookie is een bestandje met een tekenreeks dat bij uw bezoek aan een website naar uw computer wordt gestuurd en waarmee uw computer bij een volgend bezoek wordt herkend.

Welke cookies gebruikt de AOb?
1. Google Analytics
De website www.aob.nl plaatst cookies die voortkomen uit het Google Analytics script dat op de website wordt ingeladen. Google Analytics is een hulpprogramma voor webstatistieken waarmee website-eigenaren inzicht kunnen krijgen in de manier waarop bezoekers omgaan met hun website. Door middel van Google Analytics proberen wij uw website bezoek zo gebruiksvriendelijk mogelijk te houden.

Meer informatie over cookies?
Op de volgende websites kunt u meer informatie over cookies vinden:
Consumentenbond: Wat zijn cookies?
Consumentenbond: Waarvoor dienen cookies?
Consumentenbond: Cookies verwijderen
Consumentenbond: Cookies uitschakelen
Deze site maakt gebruik van cookiesMeer informatieAccepteren