Willem Norbruis: Medezeggenschap over 150 strekkende kilometer

Willem Norbruis is voorzitter van de mr op het Elzendaalcollege in Boxmeer, waar hij decaan en docent maatschappijleer is. Daarnaast zit hij in de gmr van de vereniging OMO (Ons Middelbaar Onderwijs) in Tilburg.

OMO is een ware onderwijsreus, met een schoolbestuur waar 35 scholen uit het voortgezet onderwijs in Noord Brabant onder vallen. Het is zelfs één van de grootste werkgevers in de provincie, met ongeveer 7000 personeelsleden. Zeker op die schaal moet je niet alleen als organisatie goed in elkaar zitten, maar ook de kritiek op je functioneren goed organiseren, vindt Willem Norbruis. Zijn werkgever pakt dat serieus aan, constateert hij. De medezeggenschap krijgt goede faciliteiten, al zou hij persoonlijk liever zien dat dit punt stevig in de wet was verankerd. "Nu is het afhankelijk van je schoolbestuur."

Bovendien: "De schaal van OMO brengt met zich mee dat de raad van bestuur behoorlijk veel ondersteuning heeft in de vorm van een bestuursbureau met ongeveer 80 fte. Wij als gmr hebben het dan lastiger, moeten meer zelf naar kennis zoeken." Wat hem in de mr op schoolniveau wel lukt, bijvoorbeeld in een vroeg stadium meepraten over het personeelsbeleid, gaat op gmr-niveau een stuk moeilijker. Norbruis: "Op bovenschools niveau merk je dat de raad van bestuur ons een kant en klaar plan voorlegt, terwijl we als gmr ook graag eerder mee hadden willen praten." Mede daarom werken de gmr-en van de grootste Nederlandse schoolbesturen (naast OMO ook nog Lucas, Carmel en LVO) samen als VOCL. "Over grote onderwerpen als onderwijs- tijd, bestuurskracht en CAO's kunnen we onze krachten bundelen. We zien trends en hebben vanwege onze omvang deels met dezelfde onderwerpen te maken."

Constructief
De gmr van OMO neemt zijn taak zeer serieus, vindt Norbruis. "We hebben een zeer ervaren dagelijks bestuur. We zijn allemaal inhoudelijk goed onderlegd en denken constructief mee." Elk jaar organiseert het 'dagelijks bestuur' een medezeggenschapscongres met workshops en sprekers voor de medezeggenschapsraden van alle OMO-scholen. Goed voor de contacten, goed voor de professionalisering, de verdieping en de verbreding. Het lukt deze gmr zelfs om de vijfkoppige leerlinggeleding helemaal bezet te krijgen. Ook dat is deels te danken aan een goede achterliggende organisatie, denkt Norbruis. Leerlingen uit de mr-en van OMO-scholen hebben een eigen platform inclusief eigen website onder de afkorting SOS: Samenwerkende Omo Scholieren. Dat functioneert als kweekvijver voor de gmr.

De medezeggenschap bij OMO is strak georganiseerd. Vergaderdata worden voor het hele jaar vastgelegd, de personeelsgeleding heeft wekelijkse bijeenkomsten. Het dagelijks bestuur vergadert daarnaast nog een halve dag per week onderling en ook nog regelmatig apart met de raad van bestuur. Norbruis: "Wij proberen ons werk zo goed en zorgvuldig mogelijk te doen. En dan niet alleen op grond van de bevoegdheden die we hebben. Niet door steeds te kijken of we instemmings- of adviesrecht hebben, maar door op de inhoud te letten en het overkoepelende belang te dienen."

Beveiligd en volledig
De 35 OMO-scholen bevinden zich verspreid over de provincie, van Bergen op Zoom tot Boxmeer: een afstand van meer dan 150 kilometer. De gemeenschappelijke medezeggenschapsraad vergadert ongeveer in het hart van dat gebied, in het OMO bestuursbureau vlakbij het station van Tilburg. Om de uitwisseling van stukken en reacties soepel te laten verlopen, werkt de gmr sinds een paar jaar met het systeem MR Centraal. Dit digitale systeem bevat alle documenten in een beveiligde omgeving: informatie vanuit de raad van bestuur, notulen van voorgaande vergaderingen, de agenda voor de volgende bijeenkomst en alle achterliggende documenten die voor de besluitvorming van belang zijn. Elk gmr-lid kan op iedere plek met een internetverbinding inloggen, lezen en desgewenst reacties toevoegen.

Naast de gmr-omgeving heeft het systeem ook voor elke aangesloten school een eigen afgesloten deel, en bovendien nog een aparte sectie voor de personeelsgeleding van de gmr. "Het werkt heel handig bij organisaties die op grote afstand van elkaar zitten", vindt Norbruis. Maar het is sowieso praktisch, ziet hij. Geen overbelasting van je eigen mailbox, geen stukken die 'kwijt' zijn, iedereen heeft altijd alles bij de hand. "En als je specifieke aanpassingen wilt, dan kan dat ook."

Op verzoek van de oudergeleding van deze gmr werd er onlangs zo'n aanpassing gedaan: de ouders en leerlingen krijgen óók een eigen afgesloten platform op het portal. Norbruis snapt die wens wel: "Als personeel zijn we tamelijk goed georganiseerd en bereikbaar via de scholen. We spreken elkaar regelmatig. Dat ligt voor ouders en leerlingen moeilijker." Een ander voordeel van het systeem: "Met MR Centraal houd je meteen een archief bij. Alle stukken zitten erin en blijven erin. Zeker onder ouders en leerlingen rouleert het (g)mr-lidmaatschap relatief snel en gaat er dus steeds veel kennis verloren." Ook tijdens vergaderingen is het nuttig om het 'geheugen' van de gmr continu stand-by te hebben, blijkt later die avond, als de details van een oud besluit nog even à la minute gecheckt moeten worden.

Bufferfunctie
De gmr heeft dit keer voor het eerst een halfuurtje vooraf overlegd, zonder dat de driekoppige raad van bestuur daarbij aanwezig was. Een experiment. Naast de officiële voorzitter Wil van der Vliet (personeel) is ouderlid Tini Zoon 'technisch' voorzitter tijdens de vergaderingen. Die scheiding van taken lijkt tactisch van aard en zo'n bufferfunctie blijkt in de praktijk goed te werken.

Deze gmr laat niet met zich sollen, blijkt uit alles. De raad van bestuur wil graag instemming op een stuk. Voorzitter Van der Vliet: "Ja... Dat stuk hebben we drie dagen geleden gekregen." Bestuursvoorzitter Eugène Bernard probeert enige druk te zetten: "We willen er graag mee door. Beetje vaart maken, jongens.' Van Vliet blijft stoïcijns: "We hebben er nu naar gekeken, jullie krijgen het morgen met opmerkingen retour en dan kan het volgende keer weer op de agenda." Bernard legt zich er -met enige tegenzin- bij neer. Dit is het spel en zo zijn de regels. Deze gmr laat zich niet opjagen. Er wordt hier onderling duidelijke taal gesproken en daarna af en toe excuses gemaakt. En aanvaard.

Er ligt een rapport op tafel over de identiteit van OMO. Hoe zit het met het verplichte karakter van het vak levensbeschouwing in de lessentabel, wil Norbruis weten? De voorzitter van de raad van bestuur toont zich not amused over de achterliggende suggestie: "Dat het als vak zou verdwijnen, is niet bespreekbaar. Levensbeschouwing hoort bij ons aanbod. Als een school dat wil schrappen, staat daarmee direct het lidmaatschap van onze vereniging ter discussie."

Een werktevredenheidsonderzoek onder het personeel leidt tot veel discussie, uiteraard vooral met de personeelsgeleding. Wat gebeurt er met de uitkomsten, hoe geloofwaardig is de afgesproken anonimiteit? Er is over en weer enige irritatie. Bovendien blijkt een oude versie van het rapport ongeanonimiseerd op MR Centraal te staan, tot verontwaardiging van de raad van bestuur. "Dat leidt tot naming & shaming. Dat willen we niet." Dan blijkt hoe handig zo'n digitaal platform als MR Centraal werkt: binnen een minuut is de oude versie verdwenen en vervangen door een geanonimiseerd exemplaar.

Heikele punten
Schoonmaakcontracten, energie-inkoop, de vervangingspool: de schaalgrootte biedt soms voordelen, soms ook niet. Voordat de instemmingspunten worden afgevinkt, schorst voorzitter Zoon de vergadering nog even een kwartiertje, ze stuurt de bestuurders even 'de gang op'. Vinden we zo'n voorvergadering nuttig, wil ze weten van de gmr-leden. De balans blijkt snel opgemaakt. Zoon vat adequaat samen: "In die voorvergadering moet duidelijk zijn wát we precies boven tafel willen krijgen, zodat we scherper kunnen zijn. Als ik weet wat de heikele punten voor het personeel zijn bij zo'n vervangingspool, wat we precies willen weten, dan is duidelijker op welke punten we echt in willen zetten."

Iedereen is het ermee eens: de voorvergadering is een blijvertje, de raad van bestuur mag voortaan een half uurtje later aanschuiven. Is dat akkoord, wordt hen na de korte schorsing gevraagd "met de belofte dat we nog steeds voor 22.30 uur af zullen ronden?" Dat lukt altijd, voorspelt de voorzitter. Ze heeft ongetwijfeld gelijk: strak vergaderen, dat kunnen ze hier.

Meer info over MR Centraal: www.mrcentraal.nl of info@mrcentraal.nl


Tips van Willem Norbruis:

  1. Zorg als gmr voor goede informatiestroom van en naar de respectievelijke medezeggenschapsraden, bijvoorbeeld door vaste contactpersonen per geleding.
  2. Maak onderscheid tussen een formeel voorzitter en de technisch voorzitter.
  3. Verdeel de taken, want zeker bij bovenschoolse zaken zijn de onderwerpen ingewikkeld en tijdrovend.
  4. Plaats de rondvraag niet aan het einde van het overleg met het bevoegd gezag, maar voorafgaande aan de oordeelsvorming.
  5. Accepteer (te) laat aangeleverde documenten maar houd het recht om ze alsnog niet meteen te agenderen, ondanks de tijdsdruk.


Verschenen in infomr 4/2013

Categorie

Sleutelwoorden

Deel dit artikel:

Gerelateerde artikelen

Cookie wetgeving

Online cookiepolicy
De Nederlandse Telecomwet schrijft sinds 5 juni 2012 voor dat de gebruiker van websites op de hoogte moet zijn van het plaatsen en uitlezen van cookies. Een cookie is een bestandje met een tekenreeks dat bij uw bezoek aan een website naar uw computer wordt gestuurd en waarmee uw computer bij een volgend bezoek wordt herkend.

Welke cookies gebruikt de AOb?
1. Google Analytics
De website www.aob.nl plaatst cookies die voortkomen uit het Google Analytics script dat op de website wordt ingeladen. Google Analytics is een hulpprogramma voor webstatistieken waarmee website-eigenaren inzicht kunnen krijgen in de manier waarop bezoekers omgaan met hun website. Door middel van Google Analytics proberen wij uw website bezoek zo gebruiksvriendelijk mogelijk te houden.

Meer informatie over cookies?
Op de volgende websites kunt u meer informatie over cookies vinden:
Consumentenbond: Wat zijn cookies?
Consumentenbond: Waarvoor dienen cookies?
Consumentenbond: Cookies verwijderen
Consumentenbond: Cookies uitschakelen
Deze site maakt gebruik van cookiesMeer informatieAccepteren