Conferentie: mr-voorzitters zoeken de balans

Zet een honderdtal voorzitters van medezeggenschapsraden en hun plaatsvervangers bij elkaar, dan hoor je wat er speelt in het land. Een impressie van de recente AOb-conferentie voor deze groep in zalencentrum Aristo in Utrecht, waar mr- en gmr-voorlieden ervaringen uitwisselden en advies gretig in ontvangst namen.
Pas op voor bemoeizucht
De mr moet oppassen dat ze zich niet gedraagt als een bemoeizuchtige schoonmoeder, die ongevraagd en ongewenst advies geeft over allerlei opvoedingszaken. Die waarschuwing gaf Kees Jansen van de besturenraad op de AOB-conferentie voor (vice)voorzitters van de (g)mr, op 29 januari in Utrecht. Jansen kwam met zijn opvallende vergelijking tijdens een plenaire discussie over de bestemming van de € 500 miljoen uit het herfstakkoord, die bedoeld is voor kwaliteitsverbetering van het onderwijs. Ben Hoogenboom, dagelijks bestuurder bij de AOb, riep de aanwezige mr-voorzitters op om goed in de gaten te houden waar de directie dat extra geld aan wil besteden. "Zorg dat het geld ín de school blijft. Te vaak gaat zulk geld op aan externe adviesbureaus."
Jansen vindt dat de mr zich niet met de invulling moet bemoeien: "Het geld is bestemd voor kwaliteitszorg. Dan moet je als mr niet met een gedetailleerd plan komen over de invulling, want dan geef je ongevraagd advies en gedraag je je als die schoonmoeder. De besteding van dat geld en het finale besluit daarover is de taak van de bestuurders."
Toch moet de mr goed opletten, adviseert ook Jasper van Dijk van de SP. "Het is niet geoormerkt. Er zijn besturen die het op de bank parkeren, er de elektriciteitsrekening van betalen of er andere gaten mee dichten. Dan moet je als mr in actie komen en dat afwijzen."

Hard en zacht in de medezeggenschap
Hoe zorgen we dat we de stukken op tijd krijgen van ons bestuur? Dat is een vraag waar veel medezeggenschapsraden mee worstelen, blijkt keer op keer. AOb-trainer Reinout Jaarsma benadrukt dat je in het overleg met je directie altijd een harde (juridische) kant hebt als het om termijnen gaat, maar dat je als mr daarnaast ook de zachte kant niet moet vergeten, waarbij het om omgangsvormen draait.
Jaarsma: "Zoek als mr de dialoog op. Spreek een jaarcyclus af die veel ruimer is dan de wettelijke termijnen. Het is handig als je de uitgangspunten van de begroting bijvoorbeeld al rond de zomer krijgt, zodat de informatievoorziening niet ophoopt aan het eind." Het gaat rond de zomer nog niet om de kant en klare begroting, maar om beleidskeuzes, benadrukt hij: hoe verdelen we het geld globaal. Jaarsma: "Praat daarover. Het gaat erom dat je samen met de directie streeft naar kwalitatief goed onderwijs." Maar, waarschuwt een van de aanwezigen, je moet als mr ook niet te veel op die 'zachte kant' gaan zitten: "Je moet niet alles bij een kop koffie willen regelen. De mr is ook iets zakelijks."
Gebruik het initiatiefrecht Paul van Boxtel, hoofd scholing bij de AOb: "Het initiatiefrecht wordt minimaal gebruikt door medezeggenschapsraden. Je kunt als mr veel meer de agenda bepalen door pro-actiever te zijn." Dat de agenda vaak al zo vol is, vindt hij geen argument: "Je moet als mr zelf kiezen. Zonder prioriteit geen tijd."
Ook jurist André Joosten adviseert vaker het heft in eigen hand te nemen, omdat dat volgens hem uiteindelijk beter onderwijs oplevert: "Als je aan ziet komen dat iets misgaat, en dat zie je snel omdat je zelf in de organisatie werkt, ga dan niet afwachten. Zet het op de agenda. Kijk of je het op kan lossen."

Weg met de Calimerohouding
Hoe kun je als mr-lid meepraten op het niveau van een beroepsbestuurder? Veel voorzitters merken dat ze vaak achterlopen bij het kennisniveau van hun directie. Omdat informatie pas laat naar hen toe komt, omdat ze niet vanaf het begin af aan mee zijn genomen in het denkproces. Dat laatste, vroegtijdig mee praten en denken, is natuurlijk de ideale situatie. Maar, vinden diverse deskundigen: "Je weet heel veel omdat je zelf op de werkvloer loopt. Zorg daarnaast voor scholing. En schakel externe deskundigheid in. Daar heb je recht op. Het bestuur roept wel dat het duur is, maar moet je eens kijken wat er bij henzelf aan deskundigheid via de achterdeur binnen komt."
Ander advies: "Ga niet in de Calimerohouding zitten. Zorg dat je een gelijkwaardige gesprekspartner bent. Niet zeurderig, maar professioneel." André Steenhart, AOb: "Kies je prioriteiten. Waar komt het geld vandaan, waar gaat het naartoe en wat heeft dat voor gevolgen voor het onderwijs. Het gaat om het primaire proces, niet om welk type koffieautomaten er wordt aangeschaft."
En hoe zorg je dan als voorzitter voor een goede sfeer binnen de mr? Jurist André Joosten: "Door op de inhoud te gaan zitten en niet op de persoon of één geleding. Je moet het gezamenlijke belang zien: goed onderwijs, dat is primair. Ouders kunnen soms enórm zeiken, maar de personeelsgeleding óók. Die leerkrachten gedragen zich soms als vakbondsmannetjes die het alleen maar over de eigen arbeidsomstandigheden willen hebben."

Gehoord:
Deelnemer: "Ik voel me als voorzitter de thermometer van de werkvloer."
Kees Jansen, besturenraad: "Het gaat om communicatie. Als je voelt dat het niet lekker zit op de werkvloer, ga naar je achterban. Probeer het levende sentiment boven tafel te krijgen. Feelings are facts."
Een mr-voorzitter: "Als je nooit bijt als mr, dan gebeurt er niks. Dan ben je een hond die afwachtend in de hoek ligt. Een keertje flink van je af bijten helpt."
Advies uit ervaring: "Klop eind januari eens aan bij de directie. Rond de open dagen ont- staan vaak ineens nieuwe ideeën." 

Verschenen in infomr 1/2014

Categorie

Deel dit artikel:

Gerelateerde artikelen

Cookie wetgeving

Online cookiepolicy
De Nederlandse Telecomwet schrijft sinds 5 juni 2012 voor dat de gebruiker van websites op de hoogte moet zijn van het plaatsen en uitlezen van cookies. Een cookie is een bestandje met een tekenreeks dat bij uw bezoek aan een website naar uw computer wordt gestuurd en waarmee uw computer bij een volgend bezoek wordt herkend.

Welke cookies gebruikt de AOb?
1. Google Analytics
De website www.aob.nl plaatst cookies die voortkomen uit het Google Analytics script dat op de website wordt ingeladen. Google Analytics is een hulpprogramma voor webstatistieken waarmee website-eigenaren inzicht kunnen krijgen in de manier waarop bezoekers omgaan met hun website. Door middel van Google Analytics proberen wij uw website bezoek zo gebruiksvriendelijk mogelijk te houden.

Meer informatie over cookies?
Op de volgende websites kunt u meer informatie over cookies vinden:
Consumentenbond: Wat zijn cookies?
Consumentenbond: Waarvoor dienen cookies?
Consumentenbond: Cookies verwijderen
Consumentenbond: Cookies uitschakelen
Deze site maakt gebruik van cookiesMeer informatieAccepteren